Architectonische oerplanten en Pinetum Blijdenstein

Tijdens de module Coniferen duiken we in de wondere wereld van de eerste zaadplanten. Bij deze module hoort ook een excursie, die helaas vanwege de huidige coronamaatregelen niet door kan gaan. Verderop meer hierover. Om de grote waarde van deze planten extra te onderstrepen, volgt hier een eerdere blog over deze fascinerende en architectonische oerplanten.



Een wonderlijk gevoel om naar een boomsoort te kijken met het besef dat de soort al vele miljoenen jaren op aarde is. In een tijdperk dat het oer-werelddeel Pangea nog bestond en verschuiving van werelddelen over de aardbol nog moest plaatsvinden, liepen dinosaurussen  tussen de Araucaria, Ginkgo en Cycas soorten. Een aantal hiervan zijn nu nog ‘gewoon’ te bewonderen, o.a. als kamerplant, zoals de Kamerden (Araucaria heterophylla) en de Cycaspalm (Cycas revoluta). Deze eerste zaadplanten vormen de magische wereld van de naaktzadigen… 

Naaktzadigen

De naaktzadigen (Gymnospermae) vormen een zeer diverse plantengroep en zijn onderverdeeld in diverse subgroepen (ordes) waaronder de Coniferales. Hiertoe behoren de meeste naaktzadigen die wij in Nederland kennen. Zij komen voor in alle werelddelen en variëren van zeer hoge tot bodembedekkende soorten.

Conifer betekent ‘kegeldrager’ en omvat o.a. soorten Sparren, Dennen. Cipressen, Lariksen en dus veel meer dan wat algemeen gedacht wordt bij het woord conifeer. Naaktzadigen hebben zich weten te handhaven tijdens de vele extreme klimaatverschuivingen die we op aarde hebben gehad en zijn echte oer-overlevers. Gelukkig door vernieuwende toepassingen krijgen veel soorten momenteel weer de belangstelling die zij verdienen.

 

Architectonisch

De architectonische vormen van de naaktzadigen (Gymnospermae) zijn bijzonder divers en kunnen niet alleen een mooi contrast vormen met andere plantensoorten, maar ook de belijning van de omliggende omgeving versterken met hun karaktervolle structuren. Deze eigenschappen zijn goed te zien in de Engelse landschapsstijl waar heel veel soorten werden toegepast en waar ook langzaam groeiende soorten inmiddels hun volle glorie hebben bereikt, zoals bijv. Calocedrus decurrens, de Wierookceder of de mooie blauwe Libanon ceder, Cedrus libani ‘Glauca’. Maar ook in onze huidige stedelijke gebieden met moderne bebouwing en kantoorparken met strakke bouwstijlen zullen veel dennen- en cedersoorten prachtig contrasteren en vormversterkend werken. Een paar voorbeelden zijn de Himalaya den, Pinus wallichiana, met zijn lange, sierlijk overhangende blauwgrijze naalden en laagspreidende groeivorm of Sciadopitys verticillata, de Japanse parasolden met helder groene naalden in fraaie kransen en piramidale habitus.

 

Tijdloosheid

Hun groenblijvendheid en langzame groei geeft veel soorten een gevoel van tijdloosheid, in groot contrast met de dynamiek van bladverliezende soorten. Het benutten van dit contrast zorgt voor een verrijking aan beleving.
Vaak worden buxus- en taxusvormen gebruikt voor diverse bolvormen, maar heel veel compact groeiende cultivars van Spar-, Dennen- en Cedersoorten hebben een bolvormige groeivorm zonder gesnoeid te hoeven worden, zoals de dwergvorm Pinus nigra ‘Pierrick Bregeon’.
Voor elke situatie in de buitenruimte zijn geschikte soorten en cultivars. Met name de dwergsoorten kunnen uitstekend in bakken worden geplant. Vorm en materiaalkeuze van bakken geeft extra mogelijkheden om de individuele plantstructuren te versterken. De zeer uiteenlopende naald- en schubkleuren (goudgeel, geelgroen, bont, diepgroen, zeegroen, grijsblauw, zilver) passen in elk kleurschema. Deze combinatie van kleur en structuur wordt door steeds meer designers ontdekt, waardoor met name dwergsoorten zeer ‘trendy’ zijn, zowel in openbaar groen als in de particuliere tuin.

 

Podium

De naaktzadigen zijn een te grote en diverse groep om ‘even’ te belichten en dan ook zeker de moeite waard om nader te bestuderen. Het mooie van ons vak als tuin- en landschapsontwerpers is de uitdaging om vernieuwend om te gaan met plantensoorten. Kennis t.a.v. de specifieke planteigenschappen geeft ruimte om soorten dusdanig toe te passen dat zij kunnen schitteren. Want alle planten verdienen een podium, in al hun soortenrijkdom.

 

Pinetum Blijdenstein

Een jaarlijks onderdeel van de module Coniferen (cursus Plantenkennis Compleet) is de excursie naar Pinetum Blijdenstein, een prachtige botanische naaldbomentuin. Helaas maken de huidige coronamaatregelen het niet mogelijk om deze excursie dit jaar gezamenlijk te organiseren, vanwege het toegestane maximum van slechts enkele personen buiten. Individueel bezoek aan deze botanische tuin, met partner en/of gezin kan binnenkort gelukkig wel. Pinetum Blijdenstein is na een korte onderbreking, weer vanaf 19 november alle dagen geopend en beslist de moeite waard om te bezoeken! Laat je dus inspireren door deze fascinerende oerplanten in deze bijzonder sfeervolle botanische tuin. Kijk op de website voor de actuele informatie omtrent corona en bezoek.

Wil je meer leren over planten of een korte praktische cursus volgen? Hier vind je ons complete cursusaanbod m.b.t. plantenkennis. 

 

 

Logo_ontwerpacademie
   

Contact algemeen

Contact studentenzaken

Online

                               

Adres

  • Bezoek- en correspondentieadres 
  • Belgiëlaan 1A5, 2391 PH Hazerswoude-Dorp
  • Leslocatie Boskoop
  • Belgiëlaan 1A5, 2391 PH Hazerswoude-Dorp
  • Leslocatie Tuinvisie, Utrecht
  • Rutherfordweg 75, 3542 CN Utrecht